Rektum Kanseri Olan Her Hasta Ameliyat Öncesi Tedavi Almak Zorunda Mıdır?
Her rektum kanseri hastası aynı değildir; Tümörün yeri ve anüse uzaklığı, evresi, yaygınlığı, hastanın sağlık durumu, yaşı farklıdır. Bu nedenle “Rektum kanseri tanısı alan her hasta ameliyat öncesi tedavi (neoadjuvan tedavi) almalı mıdır?” sorusunun cevabı hayırdır. Bazı hastalarda ameliyat öncesi kemoterapi ve radyoterapi çok büyük fayda sağlarken, bazı hastalarda ihtiyaç duyulmayan fazla bir tedavi de olabilir.
Rektum kanseri tedavisinde amaç; kansersiz bir yaşam ve uzun dönem sağkalım sağlayacak en uygun tedavi yaklaşımını seçmek iken, hastaların yaşam kalitesinin korunması, kemoterapi ile radyoterapinin yan etkilerinden mümkün olduğunca kaçınılması da oldukça önemlidir.
Neoadjuvan Tedavi Nedir?
Neoadjuvan tedavi, rektum kanseri ameliyatından önce verilen Radyoterapi (ışın tedavisi) ve kemoterapi uygulanmasına verilen addır.
Bu tedavinin amacı:
- Tümörü küçültmek,
- Ameliyatın daha güvenli yapılmasını sağlamak,
- Ameliyattan sonra kanser nüks riskini azaltmaktır,
- Neoadjuvan tedavi sonrası tümör tamamen yok olursa bazı hastalarda ameliyatsız izlem tedavisine de geçilebilir.
Hangi Hastalara Ameliyat Öncesi Kemoterapi / Radyoterapi Gerekmez?
Rektum kanseri tanısı alan hastalarda radyolojik tetkikler ile öncelikle tümör evresi belirlenir. Bu tetkiklerin sonuçlarına göre;
- Erken evre (cT1-cT2) rektum kanserlerinde (Tümör bağırsak iç duvarındadır),
- Anüsten uzak, rektum orta ve üst yerleşimli seçilmiş T3 (Tümör bağırsak kas tabakasını aşmıştır) rektum kanserlerinde,
- Lenf nodlarına metastaz yapmamış düşük riskli tümörlerde ameliyat öncesi kemoterapi/radyoterapi tedavisine ihtiyaç duyulmayabilir.
Kimlere Neoadjuvan Tedavi Önerilir?
Ameliyat öncesi tedavi daha çok şu özelliklere sahip hastalarda gereklidir:
- Daha ileri evre tümörler.
- Bağırsak duvarını derin tutan kanser.
- Çevre lenf bezlerine yayılım (MR ile görülür).
- Düşük yerleşimli (makata yakın) tümörler.
- Ameliyatın güvenli yapılmasını zorlaştıran yapışıklık veya komşu organ tutulumu.
Bu grupta neoadjuvan tedavi:
- Tümörü küçültür,
- Ameliyatı kolaylaştırır,
- Kalıcı stoma (Torba) ihtimalini azaltabilir,
- Kanser nüks riskini düşürür.
Doğru Karar Nasıl Veriliyor?
Tedavi kararı multidisipliner olarak,
- Kolorektal cerrah,
- Medikal onkoloğu,
- Radyasyon onkoloğu,
- Radyolog,
- Patolog ve diğer hekimlerden oluşan tümör konseyi tarafından verilir.
Bu ekip tüm görüntüleme ve patoloji sonuçlarını birlikte değerlendirir ve hastaya özgü en doğru tedavi kararını belirler.
Özetle Rektum Kanserinde Tedavi Kişiye Özeldir!
Video: 62 yaşında rektal kanama şikayeti olan kadın hastaya Kolonoskopi ile rektum kanseri tanısı konulmuştur. Tümör orta rektumda yerleşmiş ve yapılan radyolojik tetkik sonuçlarına göre T2 N0 (erken rektum kanseri) olarak evrelendirilmiştir. Tümör konseyinde neoadjuvan tedavi verilmeden direkt cerrahi kararı alınmış ve hastaya aşağı laparoskopik anterior rezeksiyon ameliyatı uygulanmıştır. Hastada neoadjuvan tedavi uygulanmadığı için ameliyat sırasında geçici torba da oluşturulmamıştır.